{"id":18680,"date":"2026-01-29T13:17:39","date_gmt":"2026-01-29T12:17:39","guid":{"rendered":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/?p=18680"},"modified":"2026-01-29T14:09:57","modified_gmt":"2026-01-29T13:09:57","slug":"rundbreef-69","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/?p=18680","title":{"rendered":"Rundbreef 69"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n

Moin, leev L\u00fc\u00fcd<\/p>\n

2026 is nu ok al een Maand jung \u2013 un he hett noch so\u2019n poor fiene Terminen f\u00f6r uns in\u2019t Gep\u00e4ck.<\/p>\n

An\u2019n 22. M\u00e4rz fiert de Eidelstedter B\u00f6rgervereen sien 125-j\u00e4hrig Jubil\u00e4um. Un wi fiern mit! Wi h\u00f6\u00f6rt jo to\u2019n B\u00f6rgervereen, un uns gifft dat ok al \u00f6ver 10 Johr. Anfungen hett dat 2012\u2013 un vun de Tied an draapt wi uns regelmatig jedeen tweten Middeweek in\u00b4n Maand. Dorbi hebbt wi bannig veel Spaa\u00df, snackt tohoop Platt un hebbt sogor al wat Togang kregen.<\/p>\n

Wi s\u00fcnd aver nich bloots \u00fcnner uns. Nee, nee \u2013 wi hoolt ok goot Kontakt to anner Vereenen un Organisatschonen. So s\u00fcnd wi dit Johr wedder mit\u2019n egenen Bidrag bi\u2019n 6. Hamburger Plattd\u00fc\u00fctschdag in\u2019n April dorbi.<\/p>\n

As j\u00fcmmers gellt: \u201ePlattd\u00fc\u00fctsch leevt!\u201c Un Bewiesen gifft dat mehr as noog. Kiekt doch mol in\u2019t Internet: op de NDR-Hompage, in\u2019n Veranstaltungs-Kalender vun de T\u00f6pferstiftung, op de Sieden vum Niederd\u00fc\u00fctschen Sekretariat, dat L\u00e4nnerzentrum f\u00f6r Niederdeutsch or in de Online-W\u00f6\u00f6rbooken. Ji warrt Euch wunnern, wo lebennig un aktuell uns Spraak is. Dat is nich blot wat f\u00f6r de \u00f6llerhaftig L\u00fc\u00fcd: Nee ok de jung L\u00fc\u00fcd snackt wedder platt. Dor gifft dat plattd\u00fc\u00fctsche Rock-Konzerte, Poetry Slam un in d\u00fcsse Johr en eegen Afdelen bi de Schrievwettbewerb „Vertell doch mal“ f\u00f6r Jung L\u00fc\u00fcd. Also: Maakt jo mol op de S\u00f6\u00f6k \u2013 dat lohnt sik!<\/p>\n

Un \u00fcbrigens: Sogor de KI snackt Plattd\u00fc\u00fctsch. Kiekt mal hier: L\u00fcnKI lernt plattd\u00fc\u00fctsch\u00a0<\/a>(Link \u00f6ffnen: Strg+Klick) <\/i><\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Wat seggt man dor to? Ji sch\u00f6\u00f6lt jo wunnern. De Tiet geiht v\u00f6rut \u2013 op Platt!<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

<\/u>Ut uns Plattd\u00fc\u00fctschkrink<\/b><\/u><\/span><\/span>:<\/b><\/u><\/span><\/span><\/h2>\n\n\n

An\u2019n 29. April, Klock \u00f6lven,<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

t\u00f6\u00f6vt uns Plattsnacker Uwe mit sien H\u00f6hner up siene \u201eH\u00f6hnerfarm\u201c bi de Elbgaustraat op uns. He vertellt uns denn op platt veel Interessants \u00f6ver dat H\u00f6hnerleven un bes\u00fcnners Interessant: de Flugschau vun sien H\u00f6hner. Wokeen mitkommen will: We dreept uns v\u00f6r de Kark an de Fangdieckstraat 164 \/Eck Elbgaustraat. Achteran k\u00f6\u00f6nt wi denn noch gemeensam een Tass Kaffe in\u2019n Caf\u00e9 in de Elbgaupassage drinken.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n

Ok wi s\u00fcnd wedder dorbi. \u201eEidelstedt wat b\u00fcst du wussen.\u201c\u2014De Titelstory ut dissen Rundbreef is dat Thema f\u00f6r uns Plattd\u00fc\u00fctsch-Namiddag in\u00b4n Eidelsteder B\u00f6kerhall bi den 6. Hamburger Plattd\u00fc\u00fctsch-Dag <\/strong><\/span>in Hamburg. 2 Stunnen, vun Klock dree bit Klock fief, wollen wi in en lockere, gemeensame Gespr\u00e4\u00e4ksrunn de Geschicht vun Eidelstedt \u201enasp\u00f6ren\u201c un evtl. ok hier un dor ok egen Geschichten vertellen. Dat mutt nich unbedingt Platt snackt warrn. Dat k\u00f6st nix, mookt aver bestimmt heel veel Freid.<\/p>\n\n\n

\n\n\n\n


Henwiesen un Winks:<\/strong><\/p>\n\n\n

Schrievwettbewerb 2026 Kuddel-Mudde l<\/strong><\/a>(Link \u00f6ffnen: Strg+Klick) <\/i><\/span><\/span><\/h3>\n

\u201eVertell doch mal\u201c geiht 2026 mit dat Motto \u201eKuddelmuddel\u201c in de n\u00e4chste Runn.
S\u00f6cht warrt de besten plattd\u00fc\u00fctschen Geschichten rund \u00fcm all dat, wat in\u2019t Leven d\u00f6rcheenanner geiht.Kuddelmuddel in\u2019n Kopp? Tohuus allens drunter un dr\u00f6ver?<\/p>\n

Dat Hart in\u2019t Chaos?
Perfekt \u2013 genau dor\u00fcm dreiht sik de plattd\u00fc\u00fctsche Geschichtenwettbewerb vun NDR, Radio Bremen un dat Ohnsorg-Theater in d\u00fcssen Johr. Schickt j\u00fcmmer een plattd\u00fc\u00fctsche Kurzgeschicht to dat Thema \u201eKuddelmuddel\u201c. To winnen gifft dat \u00f6ver 5.000 Euro an Priesgellen. De 25 besten Geschichten warrt ok as Book rutgeven.<\/p>\n

Beitr\u00e4ge k\u00f6\u00f6nt vun 1. Januar bitt 1. M\u00e4rz 2026 inschickt warrn<\/strong><\/span> \u2013 am besten digital.
De Jury kiekt sik allens an, un de Gewinner warrt am 14. Juni 2026 in\u2019t Ohnsorg-Theater bekanntgeven.<\/p>\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>
\n

Eidelstedt, wat b\u00fcsst du wussen!<\/p>\n\n\n\n

\u00a0<\/pre>\n
De Geschicht vun uns l\u00fctt kommodig D\u00f6rp to’n Stadtdeel vun de Grootstadt in dree Stremels<\/i><\/span><\/span>,<\/i><\/span><\/span><\/p>\n
 <\/i>Deel <\/b><\/i><\/span><\/span>1<\/b><\/i><\/span><\/span> <\/b><\/i><\/h3>\n<\/div><\/div>\n\n\n
Kloor, dat h\u00fcdige Eidelstedt heurt to Hamborg. Dat weer aver nich j\u00fcmmers so.
In de ollen Tieden weer Eidelstedt ok mal een De\u00adel vun Holsteen un Stormarn mit de Grafschaft Pinneberg. H\u00f6\u00f6r aver ok mal to Altona un dormit to D\u00e4\u00e4nmark. De Geschicht kannst du op dat Ver\u00adkloorschild bi den Gedenksteen \u201eUp ewig unge\u00addeelt\u201c an den Busbahnhoff an’n Eidelstedter Platz lesen.<\/p>\n
De allereerste Beschrieven vun Eidelstedt un sien \u00dcmgegend finnt man in dat Altona\u00ader Museum. Dor hangt en Kopie vun de so n\u00f6\u00f6mt \u201eFreseschen Landtafel\u201c vun 1588. Op disse Tafel steiht ok dat l\u00fctte D\u00f6rp \u201eEilstede\u201c, as de Naam noch bet in dat achtteihnte Johrhunnert schreven wurr. \"\"<\/a><\/p>\n
Aver dat is nich allens. So schullt de Eidelstedter al in\u2019t 11. Johrhunnert bi dat Twei\u00admaken vun de Borg op\u2019n S\u00fcllbarg mit\u00admaakt hebben. Kannst also seggen, Eidelstedt is een vun de allereersten D\u00f6rper in d\u00fcsse Eck vun Hamborg.
Vundaag hett Eidelstedt sogor een egen Wapen. Dor seest denn dat \u201eHamborger Stadttor\u201c, blangenbi een Windm\u00f6hl un dor\u00f6ver de Dubbeleek mit den Sprook \u201eup ewig ungedeelt\u201c \u2013 beid noch h\u00fc\u00fct de Teken vun Eidelstedt. 
Vertellens \u00f6ver dat Karkspeel Eilstede geev dat all 1266; later ok in de Johr 1347 un 1540. Ut Eilstede weer Ei\u00addelstedt worrn \u2013 een richtig Bu\u00adernd\u00f6rp mit en egen M\u00f6hl. 1591 ward de M\u00f6hl eerst maal n\u00f6\u00f6mt. Mehr anzeigen<\/a><\/span>\n
<\/p>\n
Se schall aver all v\u00f6rher dor we\u00adsen sien. Un as dat fr\u00f6her so gang un geev weer, en Zwangsm\u00f6hl \u2013 dat heet, de Buern ut de Naver\u00add\u00f6rper m\u00fcsst all ehr Korn dor malen laten.<\/p>\n
Un nich allen dat! Se m\u00fcsst ok den M\u00f6hlenweg, den M\u00f6hlendamm un den M\u00f6hlen\u00addiek in Stand holen. \"\"<\/a>Dat weer \u00fcm un bi 1706. Un de M\u00f6hl hett noch lang Tied bit 1984 stahn. Man blot de Fl\u00f6gels weern afnah\u00admen. De weern bi en Storm afbraken. Nu l\u00f6ppt de Windm\u00f6hl mit\u2019n Motoor. Later hett de M\u00f6ller dor ok noch een Water\u00adm\u00f6hl buut. D\u00fcsse M\u00f6hl hett he aver all in dat Johr 1900 opgeven m\u00fcsst, wiel dat de Water mit de Tied j\u00fcmmer weniger worrn is.<\/p>\n\n\n
In de Chronik vun 1769 weer seggt, dat in Eidelstedt 10 H\u00fc\u00fcs stahn un de \u201eMark\u00adsche Pa\u00adlast\u201c Sola Bona. Dat weer aver nich glieks een \u201ePalast\u201c. Nee, to allereerst weer dat blot een Buernhoff, de denn 1754 verk\u00f6fft wurr. De nieje Besitter, he hett Reichwald heeten, weer en v\u00f6rmalen kathol\u2019schen Paster, de in Hamborg protes\u00adtantsch woorn weer. \u00dcm sik sien Inkamen to sekern, wull he aver nich Buer speeln, s\u00fcnnern hett een Kroog ut dat Hu\u00adus mookt. Dorto hett he denn noch en Park an\u00adleggt, de denn bald to een beleevt Ut\u00adfl\u00f6\u00f6gmaal f\u00f6r de so n\u00f6\u00f6mt \u201eFien Sellschop\u201c wurr. Wi dat denn mit de Utfl\u00f6\u00f6g \u00fcm 1800 so aflopen is, dat k\u00f6\u00f6nt ji hier lesen:
\u201eDe Kaleschen f\u00f6hrt v\u00f6r dat Huus, de fiene Herrschaften stieg ut un gahn rin. Denn weer eerst mol dat eten an de Reeg \u2013 lang, mit veel G\u00e4ng un T\u00fcdelkram. Wat twi\u00adschen dat eten weer? Spelen \u2013 dat heet<\/em>,<\/em> stief un duerhaftig Koorten spelen! Wenn dat denn so Tiet ward, f\u00f6hrt de Kutsch wedder v\u00f6r, de L\u00fc\u00fcd stiegt rin un laat sik tor\u00ad\u00fcch na Hamboorg kutscheren \u2013 meist, ahn dat se ok blot een mol d\u00f6rch den scheun\u00b4n Park l\u00f6ppt s\u00fcnd or vun de Natur hier buten wat mit kriegt harrn.\u201c<\/em><\/p>\n\n\n\n

Later, so \u00fcm de Mitt vun dat v\u00f6rletzte Johrhunnert, weer dat Huus denn en Tiet lang en Kooltwater-Heel\u00adbad \u2013 jo, dat geiht ok. Dat Huus un de Garden gifft dat j\u00fcm\u00admers noch. Noch h\u00fc\u00fct kannst beid an de Kieler Straat bi de Br\u00fcch vun de G\u00fcter\u00fcm\u00adgehungsbahn in de h\u00fc\u00fct n\u00f6\u00f6mt Sola-Bona-Park sehn. Dor geiht so\u2019n fein Park\u00adpadd, wo dat Gr\u00f6\u00f6n vun de B\u00f6\u00f6m \u00f6ver\u2019n Kopp as een Bl\u00e4derdack wuchsen is. Un wenn man vun Olloweg ut kiekt, kann man noch wat sehn: een ole Eek mit\u2019n Stamm so dick as\u2019n Elefant \u2013 \u00fcm un bi 4,80 Meter . Dor hett aver v\u00f6r een poor Joh\u00adren de Blitz inslaan. Nu is vun de Eken bloot noch een d\u00fcchtig kolossalen Boomstubben \u00f6ver bleven. Aver dat is doch ok wat! \u00d6ver dat olle D\u00f6rp Eilstedte hebbt ik ja nu schon welk een Geschicht vertellt. Aver de Tied is wiedergahn.
1860 weer Eidelstedt noch en richtig Buernkaten-D\u00f6rp. Dat is nu all mehr as 150 Johr her. In een Text ut de domalig Tiet weer dat so beschreven:
\u201eEn groot D\u00f6rp, dat an de M\u00fchlenau un an\u00b4<\/em>n <\/em>Chaussee vun Altona nah Kiel liggt, Dat weer so’n Mi<\/em>e<\/em>l n<\/em>\u00f6\u00f6<\/em>rdlich vun Altona, in de Herrschaft Pinneberg. So \u00fcm un bi 455 L\u00fc\u00fcd leevt in dat D\u00f6rp; Buern, een Smitt un annere Handwarksl\u00fc\u00fcd. Darto ka\u00admen noch 4 Weertsh\u00fc\u00fcs. De Bodden is richtig goot un de Wiesen geven d\u00fcchtig Hau as Foder.\u201c<\/em><\/p>\n\n\n
\"\"<\/a>4 Kr\u00f6\u00f6g, dat is man bannig veel f\u00f6r so’n l\u00fcttjes D\u00f6rp. Aver villicht hett dat ja ok an den 
\u201eFeernverkehr\u201c op de Landstraat na Kiel legen? D\u00fcsse Straat weer al domals een wichtig Deel vun de Noordd\u00fc\u00fctsche Verkehrsge\u00adschicht. Noch h\u00fc\u00fct findt\u00b4s du twee Rest vun d\u00fcsse Chaussee in Ei\u00addelstedt: an de Kieler Straat: de Br\u00fcch \u00f6ver de M\u00fchlenau un bi de Autobahnopfohrt an de Hols\u00adteiner Chaussee, den Mielensteen vun 1832 mit de Angaav vun de Feern na Kiel >11 1\/2 M< ut de Tiet vun D\u00e4\u00e4nmark \u00fcnner Frederic VI.<\/p>\n
De Chaussee wurr all 1789 as Verbinnen twischen Hamborg un Kiel an\u00adleggt, un denn 1834 as de eerste\"\"<\/a> \u201eKunststra\u00dfe\u201c vun Schleswig-Holstein mit Plaastersteens buut. So wichtig weer se. Nej wer aver, dat dat nu wat k\u00f6st – Stratentoll. Dorf\u00f6r fohrt sik de Postkutschen un Fracht\u00adwagens aver nich mehr in Schitt un Modder fast. Se keemen nu veel gauer un f\u00f6r de Fohrg\u00e4st ok veel kommodiger v\u00f6ran. De Iesenbahn gifft dat ja noch nich. De wurr eerst 1844 buut. Dor\u00f6ver bericht ik denn in Deel 2 vun uns Geschicht.<\/p>\n
\"\"<\/a><\/p>\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n
Literaturnachweis:  <\/p>\n\n\n\n
 Joachim Hinsch: die Eidelstedter Chronik, Stellingen Langenfelde 1926
Otto Hintze: Geschichte von Hamburg Eidelstedt 1965 <\/p>\n\n\n\n
Anne Marie Hildebrand: Eidelstedt, du hesst di bannig veraennert Hamburg 2001 <\/p>\n\n\n\n
Heinrich Kloth: vor den Toren Altonas, Hamburg 1952 <\/p>\n\n\n\n
Peter J\u00e4ger: Archivbilder Hamburg-Eidelstedt,,Surron Verlag 2007<\/p>\n\n\n\n
 aus dem Hochdeutschen \u00fcbersetzt: Klaus-Peter Schulze, Hamburg 2025   <\/p>\n\n\n\n
 Bilder:  Freese\u00b4sche Landtafel 1588, Otto Hinze, Geschichte von Eidelstedt <\/p>\n\n\n\n
Meilenstein Holsteiner Chaussee, Klaus-Peter Schulze  <\/p>\n\n\n\n
alle anderen Bilder sind Leihgaben des Heimatmuseums Eidelstedt <\/div><\/p>\n\n\n\n

Hier gifft dat wat op de Ohren:<\/strong>   
(Link \u00f6ffnen: Strg+Klick)<\/em><\/p>\n\n\n\n
\"\"<\/a>Terminen:<\/h2>\n
De Plattsnacker dreept sik wedder an\u2019n 11. Februar,<\/strong><\/span> Klock s\u00f6ss, in dat Huus vun de Elisabeth Kark, Ei\u00addelstedter Dorfstra\u00dfe.<\/p>\n
18. April,<\/strong><\/span> Klock dree, 6. Hamburger Plattd\u00fc\u00fctsch-Dag in\u00b4n Eidelstedter B\u00f6kerhall, Alte Elbgaustra\u00dfe 8b<\/p>\n
An\u2019n 29. April,<\/strong><\/span> Klock \u00f6lven, t\u00f6\u00f6vt uns Plattsnacker Uwe mit sien H\u00f6hner up siene \u201eH\u00f6hnerfarm\u201c bi de Elbgaustraat\/Eck Fangdieckstra\u00dfe op uns.<\/p>\n\n\n
 
To\u00b4n Enn noch\u00b4n l\u00fctten<\/strong> Snack<\/strong>:<\/h2>\n\n\n\n
Na, de Week fangt ja goot an, seggt de Verbreker, as he op\u00b4n Maandag in Kaschott schull.


<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Moin, leev L\u00fc\u00fcd 2026 is nu ok al een Maand jung \u2013 un he hett noch so\u2019n poor fiene Terminen f\u00f6r uns in\u2019t Gep\u00e4ck. An\u2019n 22. M\u00e4rz fiert de Eidelstedter B\u00f6rgervereen sien 125-j\u00e4hrig Jubil\u00e4um. Un wi fiern mit! Wi h\u00f6\u00f6rt … Weiterlesen →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,4],"tags":[],"class_list":["post-18680","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allgemein","category-plattsnakker"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18680","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18680"}],"version-history":[{"count":36,"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18680\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18734,"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18680\/revisions\/18734"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18680"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18680"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eidelstedter-buergerverein.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18680"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}